BAĞIMSIZLIKTAN İÇ SAVAŞA: SURİYE’DE AŞİRET-DEVLET İLİŞKİLERİ

Özet
Tarih boyunca Suriye’deki kırsal alanlarda güçlü bir nüfuza sahip olan bedevî aşiretler, ülkenin siyasî, iktisadî ve toplumsal yaşamında önemli roller oynamış ve kendi kültürünü, iç dayanışmasını ve liderliğini muhafaza etmeyi başarmışlardır. Bununla birlikte bağımsızlıktan sonra bedevî aşiretler ve geleneksel yaşam tarzı devlet otoritesinin ve modernleşme sürecinin baskısı altında değişime uğramıştır. Suriye hükümetlerinin merkeziyetçi siyaset anlayışı, ülkedeki aşiret yapısını tehdit etmiş ve aşiret reislerinin yerel nüfuzunu sınırlandırmıştır. Fakat daha sonra Hafız Esad iktidarı altında devletin aşiret siyaseti daha ılımlı ve pragmatik bir zemine oturmuş ve aşiretler Esad’ın iktidardaki meşruiyetinin kuvvetlendirilmesinde kullanışlı bir araç haline gelmiştir. Yıllar sonra 2011’de başlayan yönetim karşıtı ayaklanma ve ardından patlak veren iç savaş, hem aşiret kimlikleri ve sadakatlerinin yeniden ortaya çıkmasına hem de aşiretlerin ülke siyasetinde bağımsız bir aktör haline gelmesine imkân tanımıştır. Böylelikle aşiretler iç savaş sırasında ülkenin geleceğinin belirlenmesinde hayati bir rol oynamıştır. Makalede Suriye’de bağımsızlık sonrası dönem boyunca farklı siyasî şartların aşiret-devlet ilişkilerinde nasıl bir değişim ortaya çıkardığı ele alınmaktadır.

Anahtar Kelimeler: Suriye, Bedevî Aşiretler, Devlet, İç Savaş, Çatışma.

FROM THE INDEPENDENCE TO THE CIVIL WAR: TRIBE-STATE RELATIONS IN SYRIA

Abstract
Thoughout of the history, bedouin tribes that had strongly influenced in the countryside have played important roles in political, economic and social life of Syria and have succeeded in maintaining of their culture, internal solidarity and local leadership. However, after the independence, bedouin tribes and their traditional way of life got changed under the oppression of central state authority and modernization process. The Syrian governments’ centralist policy threatened tribal structure and restrainted tribal leaders’ local influence. But then state’s tribal policy has shifted to a moderate and pragmatic way under the rule of Hafez al-Assad and tribes have been used as a means of strengthening his political legitimacy. After many years, the anti-government uprising that started in 2011 and its transformation to civil war allowed both tribal identities and loyalties to re-emerge and tribes to become an independent actor of politics in the country. Tribes’ role has been crucial in determining country’s future in the civil war. This article explains how different political conditions have changed tribe-state relations throughout the post-independence period in Syria.



Keywords: Syria, Bedouin Tribes, State, Civil War, Conflict.